Emerytury od czerwca 2014

W związku z natłokiem pracy i egzaminami na aplikacji radcowskiej ostatnio rzadziej udzielam się na swoim blogu. Tym jednak bardziej miło, że ciągle aktywnie komentujecie, zaglądacie i zadajecie pytania związane z tematyką ubezpieczeń społecznych. Świadczy to ni mniej, ni więcej, że temat jest warty uwagi i choć szeroko poruszany w mediach, to ciągle mało zrozumiały. No tak, przebrnięcie przez ogrom artykułów/przepisów i stosy odesłań od jednych do drugich jest nie lada wyzwaniem. Wspólnie jednak dajemy temu radę i oby tak dalej :-)

Tymczasem znajdując chwilę wolnego odsyłam do ważnego artykułu dla wielu przyszłych emerytów, w którym mowa o tym, że od czerwca 2014r przyznawane są pierwsze emerytury w powszechnym wieku emerytalnym. Wystarczy kliknąć w poniższy tekst :-)

“Od czerwca 2014 r. przyznawane są pierwsze emerytury w powszechnym wieku emerytalnym przewidzianym dla mężczyzn, z uwzględnieniem – w podstawie ich obliczenia – środków zewidencjonowanych na subkoncie w ZUS, w tym środków przeniesionych z otwartych funduszy emerytalnych. Emerytury te przysługują ubezpieczonym, którzy są członkami OFE i osiągnęli podwyższony powszechny wiek emerytalny określony dla mężczyzn.”

TK: podwyższenie wieku emerytalnego zgodne z Konstytucją

W ramach przerwy od nauki do kolejnego egzaminu (i trochę poniewczasie :-) ) informuję Cię, że na początku maja 2014r. Trybunał Konstytucyjny rozpoznał połączone wnioski Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność”, grupy posłów na Sejm oraz Ogólnopolskiego Porozumienia Związków Zawodowych dotyczące podwyższenia wieku uprawniającego do emerytury.

Dokładniej chodzi o ustawę z dnia 11 maja 2012r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw

I tak zdaniem Trybunału przepisy podwyższające i zrównujące wiek emerytalny kobiet i mężczyzn nie naruszają standardu konstytucyjnego. 

W komunikacie po ogłoszeniu wyroku możesz przeczytać m. in.:

“że państwo zobowiązane do świadczeń emerytalnych na rzecz obywateli i zarazem mające świadomość złej kondycji systemu emerytalnego ma powinność podjęcia działań naprawczych.”

“że ustawa nowelizująca z 2012 r. zmieniła warunki nabycia prawa do emerytury dla tych wszystkich, którzy przed jej wejściem w życie praw tych nie nabyli. Podwyższenie wieku emerytalnego obejmuje więc osoby, które są w trakcie nabywania uprawnień emerytalnych; nie obejmuje natomiast tych, którzy prawa takie, zarówno rozumiane jako prawa in concreto jak i prawa in abstracto przed jej wejściem w życie uzyskali. Rozstrzygnięcie ustawodawcy nie naruszyło zatem zasady ochrony nabytych praw emerytalnych.”

A z całością wyroku i komunikatu po jego ogłoszeniu możesz zapoznać się klikając tutaj.

Termin do wniesienia odwołania od decyzji ZUS

Generalną zasadą jest, że odwołanie od decyzji organu rentowego wnosi się w terminie miesiąca od doręczenia odpisu decyzji. Dotrzymanie tego terminu uzależnia przyjęcie do rozpoznania wniesionego odwołania. W przypadku jego przekroczenia sąd odrzuca odwołanie. Czyli innymi słowy w ogóle nie przystępuje do jego merytorycznego rozpoznania.

Wyjątkowo, gdyby przekroczenie terminu nie było nadmierne i nastąpiło z przyczyn niezależnych od odwołującego się, sąd przystąpi do jego rozpoznania. Ubezpieczony zdając sobie sprawę, że składa odwołanie po terminie może złożyć osobny wniosek, choć przyjmuje się, że nie jest to warunek konieczny. Niezbędne jest jednak wskazanie okoliczności usprawiedliwiających przekroczenie terminu, bowiem sąd nie ma obowiązku ustalania z urzędu przyczyn wniesienia odwołania po terminie. Jednak ocena, czy przekroczenie terminu było nadmierne i czy nastąpiło z przyczyn niezależnych od odwołującego się, jest pozostawiona uznaniu sądu. Takie stanowisko, skądinąd słuszne, prezentowane jest w orzecznictwie Sądu Najwyższego (np. wyrok SN z dnia 21.03.2006r, sygn. akt III UK 168/05).

Dla przykładu wniesienie odwołania po upływie 18 miesięcy od dnia doręczenia odpisu decyzji jest nadmiernie spóźnione i uzasadnia jego odrzucenie, jak również wniesienie odwołania z kilkumiesięcznym opóźnieniem  jest nadmiernym przekroczeniem terminu, jeżeli ubezpieczony został należycie pouczony o trybie i terminie zaskarżenia decyzji organu rentowego.

Należy o powyższym bezwzględnie pamiętać i najlepiej zapisywać sobie termin odbioru odpisu decyzji, albowiem w razie odrzucenia odwołania z przyczyn wniesienia go po terminie ubezpieczonemu nie przysługuje wniosek o przywrócenie terminu.

Niemniej odstępstwem od powyższej zasady jest sytuacja, w której organ rentowy nie wydał decyzji w terminie dwóch miesięcy, licząc od dnia zgłoszenia roszczenia w sposób przepisany. Jest to tzw. bezczynność organu rentowego. Wówczas odwołanie można wnieść w każdym czasie po upływie tego terminu. Oznacza to, że w tym przypadku – na zasadzie wyjątku – istnieje możliwość wniesienia odwołania, mimo braku decyzji organu rentowego, a taką sytuacje traktuje się jakby decyzja organu rentowego była odmowna.

Ale uwaga na sytuację, gdy organ rentowy wydał i wykonał decyzją, a jedynie jej nie doręczył ubezpieczonemu. Wtedy wniesione odwołanie również podlega odrzuceniu.

System emerytalny w Polsce po reformie w 2014r

Jak już zapewne większości wiadomo w styczniu 2014r weszła w życie znacząca dla wielu ubezpieczonych nowelizacja sytemu emerytalnego w Polsce. Temat ten już od dawna roztrząsany jest we wszystkich dostępnych środkach masowego przekazu. Poczynając od lokalnych gazet, ogólnopolskich tygodników, audycji radiowych, a kończąc na telewizyjnych programach publicystycznych i wieczornych wiadomościach. Mimo to postanowiłem do tego także swoją cegiełkę dorzucić, tym bardziej, że profil niniejszego bloga w zupełności temu odpowiada. Tak więc poniżej postaram się w możliwie prosty i krótki sposób opisać najważniejsze zmiany jakie zaszły w polskim systemie emerytalnym od 2014r.

W pierwszej kolejności wskazuję, iż odpowiedzialną za całe „zamieszanie” jest ustawa z dnia 6 grudnia 2013r o zmianie niektórych ustaw w związku z określeniem zasad wypłaty emerytur ze środków zgromadzonych w otwartych funduszach emerytalnych, która weszła w życie w połowie stycznia 2014r.

1. Otwarte Fundusze Emerytalne (OFE)
Wiele zmian zaszło w ramach działania Otwartych Funduszy Emerytalnych. Zniesiony został obowiązek członkostwa w OFE, bowiem już od początku kwietnia 2014r uczestnicy systemu emerytalnego muszą wybrać, czy chcą, aby część ich składki emerytalnej (2,92% wynagrodzenia) trafiała do OFE, czy na subkonto w ZUS. Czas na podjęcie decyzji upływa 31 lipca 2014r, czyli po pełnych 4 miesiącach otwarcia tzw. „okna transferowego”. Aby pozostać w OFE konieczne jest złożenie stosownego oświadczenia w ZUS (na piśmie lub elektronicznie). Nadto w oświadczeniu należy wskazać fundusz, którego chce się być członkiem (brak wskazania funduszu spowoduje, że składka będzie przekazywana do obecnego funduszu, o ile jest się już członkiem OFE). Ważne tutaj jest, że nie podjęcie żadnej decyzji spowoduje automatycznie wypisane z OFE i przeniesienie składek do ZUS.

Co także istotne decyzja o wyborze OFE lub ZUS nie będzie definitywna. Mianowicie przewidziano możliwość zmiany podjętej decyzji i powrotu do OFE lub przeniesieniu składek do ZUS. Kolejne „okno transferowe” otwarte zostanie za dwa lata (w 2016r), a następne będą otwierane co 4 lata – zawsze w terminie od 1 kwietnia do 31 lipca danego roku kalendarzowego.

Ponadto zmiany związane z OFE dotyczą zakazu inwestowania w obligacje skarbowe. Przy czym zakaz ten wiąże się z obowiązkiem przekazania środków zainwestowanych w papiery dłużne do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Tak więc w tym przypadku bez jakiejkolwiek decyzji uczestników systemu emerytalnego ich składki w mechaniczny sposób przekazane zostały do ZUS. Nastąpiło to już 3 lutego 2014r, co oprócz zmniejszenia rachunków w OFE spowodowało zmniejszenie długu publicznego (o ok. 9%, czyli w przybliżeniu 150 mld zł).

Olbrzymi przewrót nastąpił także w zakresie polityki i limitów inwestycyjnych dotyczących OFE. Wszak jak dotychczasowy sposób działania OFE na rynkach można było określić „ostrożnym”, tak teraz będzie on „agresywny”. Wynika to stąd, że zwiększone zostały wartości posiadanych akcji w portfelach OFE. I tak do końca 2014r w ogólnej wartości posiadanych przez fundusze aktywów minimum 75% muszą stanowić akcje. Stopniowo wartości będą jednak zmniejszane tak, aby na koniec 2017r nie były mniejsze niż 15% wartości posiadanych aktywów.

Na dodatek w czasie, gdy będzie można przenosić składki z ZUS do OFE i z OFE do ZUS, wprowadzono zakaz jakiejkolwiek reklamy zawierającej informację o OFE. Uczestnik systemu emerytalnego decyzję podejmować będzie musiał wyłącznie na podstawie informacji przygotowanej przez Ministra Pracy i Polityki Społecznej oraz Ministra Finansów, jak również na podstawie informacji o pojedynczych OFE przekazywanej przez ZUS.

2. Wypłata świadczeń emerytalnych
Zasadniczo wypłatą świadczeń emerytalnych zajmować się będzie ZUS, a świadczenia będą obliczane przez podzielenie stanu konta przez przeciętne dalsze trwanie życia osoby w określonym wieku, wyrażone w miesiącach. Kluczową zmianą będzie jednak to, że środki zgromadzone na rachunkach w OFE będą stopniowo transferowane do funduszu emerytalnego FUS przed przejściem ubezpieczonych na emeryturę. Stopniowo, bo już na 10 lat przed osiągnięciem minimalnego wieku emerytalnego rozpocznie się proces przenoszenia środków z OFE, tak że po owych 10-u latach całość kapitału znajdzie się pod opieką ZUS. W tym czasie opłacane przez ubezpieczonych składki będą trafiały już wyłącznie do ZUS, z pominięciem OFE.

3. Indywidualne konta zabezpieczenia emerytalnego (IKZE)
Wprowadzona nowelizacja objęła również tzw. IKZE. Wraz z wejściem w życie wymienionej na wstępie ustawy wprowadzony został podatek ryczałtowy w wysokości 10% od wypłat z kont IKZE. Wcześniej wypłaty środków podlegały tradycyjnemu opodatkowaniu. Bez zmian z kolei pozostały reguły obowiązujące przy wpłatach na IKZE, skądinąd korzystne, bo ustalające, że wpłaty zwolnione są z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Nadto wprowadzono kwotowy limit wpłat na IKZE dla wszystkich osób, który teraz wynosi 1,2-krotność przeciętnego prognozowanego wynagrodzenia w gospodarce (w 2014r – 4.495,20zł).

To tyle tytułem najbardziej nośnych zmian w systemie emerytalnym. Zdecydowana większość dotyczy działania Otwartych Funduszy Emerytalnych i przenoszenia z nich składek do części zarządzanej przez ZUS. Część nawet już została przeniesiona (bez woli osób zainteresowanych), a cześć pozostawiona jest uznaniu ubezpieczonych. Jaki będzie tego efekt i czy zmiany są słuszne? Nie podejmuję się oceny, bo nie taki był zamysł na ten wpis :-)

Wzór sprzeciwu do komisji ZUS z omówieniem

Poniżej klikając w zdjęcie możesz pobrać rozszerzony wzór sprzeciwu od orzeczenia lekarza orzecznika ZUS. A rozszerzony, bo oprócz wzoru znajdziesz tutaj najważniejsze informację związane z tym jakie znaczenie ma wniesienie sprzeciwu dla dalszego postępowania, jak przebiega procedura i jakie związane są z tym kwestie. Zatem zapraszam do lektury :-)

sprzeciwP.S. Powyższy wzór możesz pobrać także ze strony BAZA WIEDZY -> WZORY PISM, a wkrótce także jako e-book po lewej stronie bloga.

BAZA WIEDZY – WAŻNE INFORMACJE

Informuję Cię, że na stronie BAZA WIEDZY stworzyłem kolejną podstronę WAŻNE INFORMACJE.

Znajdziesz tam podstawowe informację dotyczące:
- wysokości minimalnego i przeciętnego wynagrodzenia,
- minimalnej wysokości składek na ubezpieczenia społeczne ,
- wysokości zasiłku pogrzebowego,- wysokości minimalnych emerytur i rent,
- wysokości dodatków do emerytur i rent,
- kwot przychodów powodujących zmniejszenie lub zawieszenie świadczeń rencistów i wcześniejszych emerytów.

Mam nadzieję, że okaże się to dla Ciebie przydatne. Przy czym jeżeli coś pominąłem lub uważasz, że powinno się znaleźć w miejscu “ważnych informacji”, to śmiało napisz w komentarzu. Postaram się co ważniejsze sugestie w wolnej chwili wprowadzić w życie.

Emerytura za pracę w szczególnych warunkach

W pracy wielokrotnie spotykam się z problemem uzyskania prawa do emerytury w niższym wieku emerytalnym za pracę w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze dla osób urodzonych po 31.12.1948r. Ściślej chodzi o możliwość realizowania prawa do emerytury na starych zasadach na podstawie art. 184 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (dalej: ustawa). Nierzadko bowiem ubezpieczonym ubiegającym się o to świadczenie ZUS odmawia przyznania do niego prawa. Skąd się to bierze i czy mimo odmowy Zakładu można skutecznie uzyskać prawo do takiej emerytury?

Odpowiadając na pierwsze pytanie sięgnąć należy przede wszystkim do dawno już wydanych aktów prawnych, które regulują takie kwestie jak wiek emerytalny, staż pracy ogólny i w warunkach szczególnych oraz rodzaj stanowisk pracy, których zajmowanie uznane zostało za pracę w szczególnych warunkach. Mam tutaj na myśli m. in. rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze oraz na jego podstawie wydane zarządzenia właściwych ministrów określające stanowiska pracy charakteryzujące się szczególną szkodliwością. Ponadto zwrócić należy uwagę na art. 184 (wspomniany na wstępie) i 32 ustawy, w których ustawodawca także wymienił niezbędne przesłanki warunkujące przyznanie prawa do emerytury.

Ogólnie więc za pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach uważa się pracowników zatrudnionych przy pracach o znacznej szkodliwości dla zdrowia oraz o znacznym stopniu uciążliwości lub wymagających wysokiej sprawności psychofizycznej ze względu na bezpieczeństwo własne lub otoczenia. Wyszczególnienie tych prac, których wykonywanie uprawnia do niższego wieku emerytalnego, zawierają wykazy A i B. Oba wykazy stanowią załączniki do wyżej wymienionego rozporządzenia. Przy czym od rodzaju pracy odróżnić jeszcze trzeba rodzaje stanowisk pracy, których jest znacznie więcej niż rodzajów pracy.

Dla przykładu: praca w górnictwie wykonywana pod ziemią jest rodzajem pracy, a praca górnika będzie w niej stanowiskiem pracy.

Taki szczegółowy katalog stanowisk pracy zawierają odrębne zarządzenia wydane przez właściwych ministrów. W między czasie wydano ich kilkanaście, z których obecnie obowiązuje już kilka. Wykonywana praca, czy też ściślej – rodzaj objętego stanowiska – powinna znaleźć wyraz w świadectwie pracy. Ale idźmy po kolei :-)

Bowiem w dalszej kolejności istotne jest, aby praca w szczególnych warunkach była wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku. Co oznacza, że pracownik nie mógł mieć powierzonych innych obowiązków jak tylko te, które dotyczą pracy w szczególnych warunkach. Tak więc nawet incydentalne powierzenie innych obowiązków, niezwiązanych z pracą w warunkach szczególnych, może zostać zakwestionowane przez ZUS, przez co tego okresu nie zaliczy do stażu w szczególnych warunkach.

Dalej aby ZUS uznał, że pracownik wykonywał pracę w warunkach szczególnych i to stale w pełnym wymiarze czasu pracy, konieczne jest legitymowanie się “szczególnym” świadectwem pracy – tzw. świadectwem wykonywania pracy w szczególnych warunkach. Powinien je wystawić zakład pracy według ustalonego wzoru na podstawie posiadanej dokumentacji.

Tyle w skrócie o pracy w warunkach szczególnych.

Oprócz tego, aby prawo do tytułowej emerytury uzyskać, praca w warunkach szczególnych i w sposób opisany wyżej musiała być wykonywana z reguły co najmniej 15 lat. Częstokroć do wykazania tego okresu posiadać trzeba kilka „szczególnych” świadectw, o których wyżej, w związku ze zmianą miejsca pracy. Obok tego konieczne jest posiadanie ogólnego stażu pracy wynoszącego 25 lat dla mężczyzn i 20 lat dla kobiet. W końcu tak oznaczone okresy pracy ubezpieczeni urodzeni po 31.12.1948r muszą udowodnić przed 01.01.1999r, czyli przed dniem wejścia w życie ustawy o emeryturach i rentach z FUS.

Niezbędnym warunkiem jest również nie przystąpienie do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenie wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa.

I na koniec niejako najważniejsze z punktu widzenia starania się o emeryturę za pracę w warunkach szczególnych. Wiek emerytalny jest w tym przypadku obniżony i odpowiednio dla kobiet wynosi 55lat, a dla mężczyzn 60lat. Przy czym jest to tutaj o tyle wartkie uwagi, bo ustawodawca nie wskazał, do kiedy ubezpieczony powinien dożyć wieku emerytalnego (tak jak w innych przypadkach). Jedynie z punktu widzenia rzeczowej emerytury ważne jest osiągnięcie stażu pracy ogólnego i szczególnego przed dniem wejścia w życie przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS (o czym już wyżej napisałem). Na tą okoliczność wypowiadał się nawet Sąd Najwyższy stwierdzając, że prawo do emerytury na podstawie art. 184 ustawy nabywa ubezpieczony, który na dzień 01.01.1999r legitymował się wymaganym okresem ogólnym i szczególnym, natomiast wiek emerytalny osiągnął po tej dacie, niezależnie od tego, czy w chwili dożycia 55/60 lat miał status pracownika, wykonywał inną pracę (np. prowadził działalność gospodarczą), czy też w ogóle nie był zatrudniony.

A co z pytaniem o możliwość ubiegania się o prawo do przedmiotowej emerytury, gdy Zakład prawa do niej odmawia? Pozostaje odwołać się od decyzji do sądu powszechnego. Skuteczność odwołania z kolei zależeć będzie od szczególnych i indywidualnych okoliczności danej sprawy. Za to w większości przypadków, z którymi się spotkałem, Zakład odmawiał prawa do świadczenia, bo ubezpieczony:
- nie posiadał świadectwa pracy w szczególnych warunkach w ogóle,
- w świadectwie pracy w szczególnych warunkach niepoprawnie wskazane było stanowisko pracy (nazwa stanowiska była niepełna lub zupełnie inna),
- uwzględniony przez ZUS staż pracy w warunkach szczególnych był krótszy od 15 lat,
- uwzględniony przez ZUS ogólny staż pracy nie przekraczał 20 lat dla kobiet lub 25 lat lat mężczyzn,
- ubezpieczony posiadał tylko „zwykłe” świadectwo pracy, a o „szczególne” nie mógł już wystąpić bo zakład pracy został zlikwidowany.

W powyższych przypadkach odwołując się do sądu można, a nawet trzeba, wnosić o dopuszczenie dowodu z zeznań świadków. I to najlepiej takich, z którymi razem się pracowało, bowiem będą posiadać bezpośrednią wiedzę o charakterze wykonywanej pracy. Przy czym dowód ze świadków nie jest dopuszczalny w postępowaniu przed organem rentowym. A skoro nie posiada się właściwego świadectwa pracy, to jedynym sposobem udowodnienia, że pracowało się w warunkach szczególnych, stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, są dowody osobowe. W orzecznictwie ugruntowane jest stanowisko, że brak takiego świadectwa lub jego zakwestionowanie przez organ rentowy nie wyklucza dokonania ustalenia zatrudnienia w warunkach szczególnych innymi środkami dowodowymi w toku postępowania sądowego. Poza tym w postępowaniu sądowym nie obowiązują ograniczenia w zakresie środków dowodowych, takie jak w postępowaniu przed organem rentowym. I wreszcie świadectwo pracy, jako dokument wystawiony przez pracodawcę, jest niczym innym jak jego oświadczeniem wiedzy. Stąd może być podważany w każdy sposób przed sądem i podlega co do swojej wiarygodności i mocy dowodowej takiej samej ocenie, jak każdy inny dowód.

Obok zeznań świadków pomocnym powinien być też wniosek o zobowiązanie przez sąd właściwych archiwów państwowych, w których przechowywane są akta osobowe i płacowe ubezpieczonego, do dostarczenia tych dokumentów do akt sprawy. A to na okoliczność uzupełnienia stażu pracy ogólnego lub szczególnego, w zależności, który został zakwestionowany przez Zakład. Jest to jedyna droga w sytuacji, gdy była pracodawca został zlikwidowany i nie funkcjonuje już w obrocie prawnym.

Podsumowując zawsze można odwołać się od odmownej decyzji ZUS. Tym bardziej, że ubezpieczony zwolniony jest z kosztów sądowych, o czym pisałem ostatnio. Ostateczny efekt zależy jednak od odpowiednio sporządzonego odwołania i następnie sprawnego wykorzystania dopuszczonych przez sąd dowodów. Nie jest to proste, ale nie jest nie wykonalne :-)

I na koniec, dla zobrazowania poruszanego tutaj tematu i dla najbardziej wytrwałych w czytaniu, zamieszczam przykład decyzji odmownej ZUS:

decyzja odmowna

Odwołanie od decyzji ZUS w statystykach

Zastanawiałeś się może ile osób odwołuje się od decyzji ZUS? A nadto ile z tych odwołań odnosi zamierzony skutek w sądzie? Jeżeli tak i jednocześnie jeżeli nie znalazłeś na ten temat aktualnych informacji, to wczoraj ukazał się na ten temat artykuł na stronie Gazety Prawnej.

A co z niego wynika? Że liczba zarejestrowanych spraw na wokandach sądowych rośnie, a wraz z nią wzrasta odsetek spraw, w których sąd uwzględnia żądanie ubezpieczonego.

Wniosek: moim zdaniem nie ma jednego, ale gdybym miał wybierać, to przychyliłbym się do tego, że wraz ze wzrostem poziomu wiedzy osób ubezpieczonych rośnie przekonanie co do braku słuszności decyzji ZUS :-)

Z artykułem możesz zapoznać się klikając w poniższy link:

“Ubezpieczeni częściej spierają się z ZUS”

Ile kosztuje odwołanie od decyzji ZUS?

Pewnie jeżeli wcześniej nie miałeś w ogóle do czynienia z ZUS, czy też ściślej z koniecznością odwołania od decyzji ZUS, to zastanawiasz się jakie wiążą się z tym koszty sądowe. I tutaj mam dla Ciebie pozytywną informację :-) Ustawodawca postanowił, że strona wnosząca odwołanie do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczać kosztów sądowych. Jest to zwolnienie z mocy ustawy i dotyczy wszystkich nie zgadzających się z treścią decyzji ZUS. Przy czym pod pojęciem zwolnienia w całości od kosztów sądowych rozumieć należy brak obowiązku uiszczania opłaty i wydatków. Opłata odnosi się do pism wszczynających postępowanie sądowe, tudzież odwołania od decyzji ZUS. Z kolei wydatki związane są np. z koniecznością powołania biegłego sądowego, co ma duże znaczenie w sprawach takich jak o rentę z tytułu całkowitej/częściowej niezdolności do pracy. Co do wydatków ustawodawca nadto ustalił, że w toku postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych wydatki ponosi Skarb Państwa.

ALE UWAGA NA WYJĄTEK! Jedyną opłatą jaka może wyniknąć w toku postępowania sądowego będzie kwota 30zł (tzw. opłata podstawowa), którą pobiera się w sprawach z zakresu ubezpieczeń od takich pism jak:
- apelacja,
- zażalenie,
- skarga kasacyjna,
- skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia.

Są to jednak szczególne pisma procesowe (tzw. środki odwoławcze – apelacja i zażalenie – oraz tzw. nadzwyczajne środki zaskarżenia – skarga kasacyjna i skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia), których konieczność wniesienia zależy od aktualnej sytuacji procesowej. Biorąc za przykład apelację, to jej wniesienie aktualizuje się dopiero w momencie wydania przez Sąd I instancji wyroku, który jest niekorzystny (tutaj dla ubezpieczonego/odwołującego się). Wtedy do apelacji należy dołączyć dowód uiszczenia opłaty sądowej w kwocie 30zł. Mogą to być znaki sądowe zakupione w kasie sądu i przyklejone na pierwszej stronie apelacji. Ale może to też być wydruk potwierdzenia przelewu na konto sądu. W końcu trzecią możliwością jest wpłata gotówki do kasy sądu – kasjerka wydaje wtedy potwierdzenie wpłaty, które najlepiej skserować i dołączyć do apelacji.

Przy czym w wyjątkowych sytuacjach można się starać również o zwolnienie z obowiązku ponoszenia opłaty sądowej od wyżej wymienionych pism. W takim wypadku konieczne jest złożenie oświadczenia, że nie jest się w stanie ponieść kosztów opłaty sądowej bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. I do tego należy dołączyć oświadczenie obejmujące szczegółowe dane o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania, którego wzór można pobrać TUTAJ.

Tak więc podsumowując odwołanie do sądu od decyzji ZUS zostało przez ustawodawce bardzo korzystnie potraktowane. Uprzywilejowanie stron w takim postępowaniu wiąże się zapewne z tym jaką szczególną role stanowią ubezpieczenia społeczne. Warto więc w miarę posiadania argumentów korzystać z możliwości i odwoływać się od decyzji ZUS.

P. S. Osoby zainteresowane odsyłam dodatkowo do ustawy z dnia 28 lipca 2005r o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, a w szczególności do art. 94-118 i art. 36. Ustawę można pobrać w BAZIE WIEDZY – akty prawne. Tam też dodałem kolejne orzeczenie, tym razem w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w przypadku wnoszenia np. apelacji.